Ìrírí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ sumo tí a ṣètò dáadáa ń fi àwọn ìṣípò, àṣà àti èrò sumo tí a yàn hàn nínú ibi tí a ṣe fún àwọn àlejò. Ó yàtọ̀ sí wíwò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ aládàáni ní ilé ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ọlọ́jọ́gbọn, níbi tí àwọn àlejò ti ń wo eléré idaraya nínú iṣẹ́ ìmúrasílẹ̀ ìdíje gidi tí wọ́n sì gbọ́dọ̀ tẹ̀lé òfin ilé náà. Nínú ètò ìrírí, olùṣeré lè fi ìṣípò hàn, ṣàlàyé ìdí rẹ̀, kí ó sì fúnni ní ìkópa àṣàyàn tí a tún ṣe. A gbọ́dọ̀ fìdí àwọn iṣẹ́ gangan, ibi àti ìwọ̀n ìfọwọ́kan ara múlẹ̀ kí a tó ṣètò rẹ̀, dípò gbígbà á láti inú orúkọ ètò gbogbogbò.

01

Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àlàyé, ìwà rere àti àṣàyàn

Olùgbàlejò gbọ́dọ̀ ṣàlàyé ẹni tó ń darí ìpàdé, irú ìrírí sumo tí ó ní àti bí ètò náà ṣe yàtọ̀ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ọlọ́jọ́gbọn. Àwọn àlejò nílò àlàyé rọrùn nípa ìforíbalẹ̀, àmì gbígbọ́, bàtà, fọ́tò àti àwọn ìpele ìkópa tó wà. Jẹ́ kó ṣe kedere pé wíwò nìkan tún jẹ́ àṣàyàn tó bófin mu. A gbọ́dọ̀ gbero ìtumọ̀ èdè nígbà tí olùkọ́ àti àwọn àlejò kò sọ èdè kan náà.

02

Kọ́ ìrísí shiko láìlépa gíga

Ọ̀pọ̀ ènìyàn mọ shiko nípa ẹsẹ̀ tí a gbé sókè àti fífi ẹsẹ̀ kalẹ̀ ṣinṣin, ṣùgbọ́n gbígbé ẹsẹ̀ tó hàn jẹ́ apá kan ṣoṣo ti ìṣípò náà. Àfihàn lè ṣàlàyé ìdúró, ìwọ̀ntúnwọ̀nsì àti gbígbé ìwúwo ní ìṣàkóso kí àwọn àlejò tó gbìyànjú ẹ̀dà tó rọrùn. Àwọn olùkópa gbọ́dọ̀ ṣiṣẹ́ nínú ààlà tó tù wọ́n dípò dida gíga tàbí agbára ọlọ́jọ́gbọn kọ́. Olùkọ́ lè fúnni ní àṣàyàn pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ tàbí wíwò nìkan.

03

Lo suriashi láti ṣàwárí ìṣípò sumo

Suriashi jẹ́ ìgbésẹ̀ yíyọ tí a ń lò láti rìn nígbà tí a ń pa ìdúró tó ṣinṣin, tó sì múra síwájú mọ́. Àwọn olùbẹ̀rẹ̀ lè ṣe ìdánwò díẹ̀díẹ̀ lórí ojú ilẹ̀ tó mọ́, tí kò yọ, lẹ́yìn tí wọ́n bá wo ibi ẹsẹ̀ àti igun ara. A gbọ́dọ̀ kúkúrú tàbí tún ìdánwò náà ṣe fún ẹni tí ìdúró kékeré nira fún. Òye ìdí tí ẹsẹ̀ fi ń sún mọ́ ilẹ̀ ṣe pàtàkì ju ìyára àti ìdíje lọ.

04

Fi teppo àti títì hàn pẹ̀lú ìdènà tí a ń ṣàkóso

Teppo jẹ́ ìdánwò títì léraléra tí a máa ń ṣe sí ibi tó lágbára bí ọ̀pá ìdánilẹ́kọ̀ọ́. Ètò àlejò lè lo ibi tí a fi ohun rọ̀ bo tó yẹ tàbí ìdánwò ẹlẹgbẹ́ lábẹ́ àbójútó pẹkipẹki dípò tún ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ilé sumo ṣe gangan. Olùdarí gbọ́dọ̀ fi ibi ọwọ́, ìdúró àti agbára tí a ṣàkóso hàn. Àwọn àlejò kò gbọ́dọ̀ lu ògiri, ohun ọ̀ṣọ́ tàbí ẹni míì láìsí ìdánwò tí a fọwọ́ sí àti ìtọ́nisọ́nà kedere.

05

Wo ọgbọ́n kí ìjà kékeré èyíkéyìí tó bẹ̀rẹ̀

Àwọn olùṣeré ọlọ́jọ́gbọn lè fi bí ìwọ̀ntúnwọ̀nsì, ìgbésẹ̀ ẹsẹ̀ àti ọ̀nà ìṣẹ́gun tó bófin ṣe ń mọ ìjà hàn. Àfihàn sábà máa ń fúnni ní ìmọ̀ sí i nígbà tí a bá mú un lọ díẹ̀díẹ̀ tí a sì ṣàlàyé rẹ̀ kí àfihàn yíyára tó wáyé. Bí a bá pe àlejò sínú ìjà kékeré tàbí eré títì, iṣẹ́ náà gbọ́dọ̀ jẹ́ ti ìfẹ́ ẹni, wà lábẹ́ àbójútó, kí a sì tún un ṣe gẹ́gẹ́ bí ẹni àti ibi ṣe rí. Ète rẹ̀ ni òye àṣà, kì í ṣe fífi líle tàbí agbára eré ìdárayá hàn.

06

Tún ìpàdé náà ṣe fún ẹgbẹ́ náà

Ọjọ́-ori, agbára ìrìn, aṣọ, èdè, ìfarapa àtijọ́ àti ìgbẹ́kẹ̀lé lè ní ipa lórí ohun tí àlejò fẹ́ gbìyànjú. Béèrè nípa ohun tí wọ́n nílò láti lè wọlé ṣáájú láìbéèrè fún àlàyé ìlera aládàáni tí kò ṣe dandan. Pèsè ìsinmi, omi àti agbègbè tó mọ́ tí kò ní àpò, waya tàbí olùwò. Olùṣètò gbọ́dọ̀ tẹ̀lé òfin ibi ìṣẹ̀lẹ̀ kí ó sì gba ìmọ̀ràn amòye tó yẹ fún ìlera, ìdáàbòbò tàbí ìwọlé tó kọjá ojúṣe olùkọ́.

07

Fi àkókò sílẹ̀ fún ìbéèrè àti fọ́tò ọlọ́wọ̀

Àkókò ìbéèrè lè bo ìṣe ojoojúmọ́, ọ̀rọ̀, ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti ìrírí iṣẹ́, nígbà tó ń fún olùṣeré láyè láti kọ̀ àwọn kókó aládàáni. Òfin fọ́tò gbọ́dọ̀ ṣàlàyé ibi tí àlejò lè dúró, bóyá wọ́n lè fi ọwọ́ kan aṣọ àti bí a ṣe lè lo àwòrán. A gbọ́dọ̀ polówó aṣọ ayẹyẹ tàbí iṣẹ́ àmì ọwọ́ kìkì bí wọ́n bá wà nínú ètò gan-an. Parí pẹ̀lú àkótán àwọn ìṣípò àti ọ̀rọ̀ dípò fífi iṣẹ́ ara sílẹ̀ láìsí àlàyé.

✓

ÀTÒJỌ ÌṢÀYẸ̀WÒ IṢẸ́-ÀKÀNṢE

Kí o tó lọ

  • Fìdí bóyá ètò náà jẹ́ ti ìkópa, ti wíwò tàbí méjèèjì múlẹ̀
  • Béèrè ẹni tó ń darí rẹ̀ àti irú ìrírí sumo tí ó ní
  • Ṣàyẹ̀wò ibi, gígùn àkókò, èdè àti ìtumọ̀
  • Wọ tàbí mú aṣọ tó yẹ fún àwọn iṣẹ́ tí a sọ
  • Pín ohun tí ìrìn tàbí ìwọlé nílò tó jẹ mọ́ ìkópa
  • Fìdí òfin fún àwọn ọmọdé, fọ́tò àti ohun ìní ara ẹni múlẹ̀
  • Yan wíwò nìkan tàbí àṣàyàn tí a tún ṣe nígbà tí ó bá yẹ
?

ÀWỌN ÌBÉÈRÈ TÍ A MÁA Ń BÉÈRÈ LOOREKOOORE

Àwọn ìbéèrè tí àwọn olùṣètò máa ń bi wa

Ṣé èyí dà bí wíwò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àárọ̀ ní ilé sumo?

Rárá. Ìrírí àlejò jẹ́ ètò àṣà tí a ṣe, nígbà tí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ilé jẹ́ ibi iṣẹ́ gidi àwọn eléré idaraya pẹ̀lú òfin ìwọlé àti ìwà rere tó yàtọ̀.

Ṣé àwọn àlejò gbọ́dọ̀ jìjàkadì?

Ìkópa gbọ́dọ̀ jẹ́ ti ìfẹ́ ẹni. Ètò tó ní ojúṣe ń fúnni ní àfihàn, wíwò tàbí iṣẹ́ tí a tún ṣe, dípò fífi gbogbo àlejò sínú ìfọwọ́kan ara ní tipátipá.

Ṣé àwọn ọmọdé tàbí àlejò tí kò lè rìn dáadáa lè kópa?

Ó ṣeé ṣe, gẹ́gẹ́ bí ètò àti ibi ṣe rí. A gbọ́dọ̀ jíròrò ohun tí wọ́n nílò ṣáájú, kí a sì tún iṣẹ́ ṣe tàbí fi wíwò rọ́pò rẹ̀ níbi tó yẹ.

Àwọn ipò iṣẹ́-àkànṣe yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí orílẹ̀-èdè, ibi ìṣẹ̀lẹ̀ àti olùṣeré. Kàn sí ilé iṣẹ́ aṣojú fún ìmọ̀ràn tó dá lórí iṣẹ́-àkànṣe rẹ.

Ìbéèrè nípa gbígba akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ sí iṣẹ́

Kàn sí wa

Sọ fún wa nípa iṣẹ́ rẹ.

Ìbéèrè nípa gbígba akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ sí iṣẹ́ ↗