Awukho umsebenzi wesibili ojwayelekile walowo owayengumdlali we-sumo. Umlando wokuncintisana, impilo, iziqu, imali, imithwalo yomndeni, izinto azithandayo nobudlelwano bomsebenzi kuyahlukahluka kumuntu nomuntu. Abanye bayaqhubeka besebenza emphakathini nge-sumo, kanti abanye baya emisebenzini engahlobene nayo, emfundweni noma ebhizinisini. Ihhovisi labameleli noma umeluleki olusizo kufanele aqale ngemigomo nemvume yomuntu kunokucabanga ukuthi wonke owayengumdlali ufuna ukudlala, ukufundisa, ukuxoxa ngezinto zangasese noma ukuguqula igama lakhe emphakathini libe umsebenzi waphakade.

01

Qala ngoshintsho lomuntu ngamunye

Ukushiya indawo yokuncintisana ehlelekile kungaletha ushintsho ohlelweni lwesikhathi, emalini engenayo, egameni lomphakathi nasendleleni yokuzivocavoca. Isikhathi nezinto eziza kuqala ngezakhe umuntu, futhi akuwona wonke umuntu ofuna ukukhangiswa ngokushesha noma ukuqala umsebenzi omusha. Ukuhlela okusebenzayo kungafaka ukuphumula, ukunakekelwa kwempilo, ukuqeqeshwa, imfundo, indawo yokuhlala neseluleko sezimali esivela kochwepheshe abafanele. Izingxoxo ngomsebenzi akufanele ziphathe umhlalaphansi njengosuku olulodwa olukhulu lokuqala.

02

Khomba ulwazi ngaphandle kokucabangela

Iminyaka ku-sumo inganikeza ulwazi oluningiliziwe lokuqeqesha, ukunyakaza, inhlonipho, ukusebenza njengeqembu nokudlala phambi komphakathi, kodwa ukubaluleka kwalolo lwazi kuncike endimeni elandelayo. Buza ukuthi yimiphi imisebenzi umuntu ayeyithanda nokuthi yimiphi angafuni ukuyiphinda. Amakhono okuxhumana, okuphatha noma olimi kufanele afakazelwe kunokuba acatshangelwe ngesikhundla. Uhlu lwamakhono lungahlukanisa amandla angempela nezinkolelo ezijwayelekile ngesiyalo noma ubuqhawe.

03

Ukudlala nabezindaba kuyizindlela ezingenzeka, hhayi izibopho

Imibukiso ebukhoma, ukubonisa, amafilimu, ithelevishini, ukukhangisa, ukuphawula nokukhuluma emphakathini kungasebenzisa ulwazi lwangempela. Indlela ngayinye inezidingo ezihlukile, kuhlanganise izikripthi, ukuqopha okuphindwayo, uhambo, izingubo, amalungelo esithombe nemibuzo yomphakathi. Umdlali angavuma izinhlobo ezithile zomsebenzi futhi enqabe ezinye. Ukuqeqeshelwa abezindaba nenqubo ecacile yokuvuma kungasiza ngaphandle kokwakha ubuntu obungahambisani nalowo muntu.

04

Ukufundisa kudinga okungaphezu kokuba wake wancintisana

Ukuqeqesha abasubathi, ukuhola izipiliyoni zezivakashi nokwethula izifundokusebenza zesikole kuyimithwalo ehlukene. Ukufundisa ngokuphepha kudinga ukuxhumana, ukwakha umsebenzi ofanele nokuqaphela iqembu, kanti ezinye izindawo zingadinga iziqu ezisemthethweni, ukuhlolwa kokuvikela noma izimvume zendawo. Imithetho iyahlukahluka, ngakho abahleli kufanele baqinisekise izidingo zamanje nesikhungo neziphathimandla ezifanele. Owayengumdlali kufanele akhangiselwe kuphela umsebenzi wemfundo awuvumile futhi azilungiselele ukuwenza.

05

Ibhizinisi nokwamukela izivakashi kudinga ukuhlela kwebhizinisi okuvamile

Izindawo zokudlela namanye amabhizinisi ziyizibonelo ezibonakala kalula ezihlotshaniswa nabadlali abathathe umhlalaphansi, kodwa ukwaziwa emphakathini akuqinisekisi impumelelo yezohwebo. Uhlelo lwebhizinisi kufanele lubhekane nemali yokuqala, amalayisensi, abasebenzi, ukusebenza, intela, ukumaketha neseluleko sochwepheshe njenganoma yiliphi elinye ibhizinisi. Umuntu angakhetha ukusebenzisa igama lakhe le-sumo kakhulu noma agcine ibhizinisi lihlukanisiwe. Izindaba zomlando wakhe kufanele zinembile futhi zisetshenziswe ngemvume.

06

Imfundo nomsebenzi ongahlobene nakho kuyizindlela ezifanele

Umsebenzi wesibili akudingeki uhlale kwezemidlalo noma kwezokuzijabulisa. Ukufunda, ukuqeqeshelwa umsebenzi, ubuchwepheshe, ukuphatha, imisebenzi yezandla neminye imikhakha eminingi kungahambisana nezinto umuntu azithandayo nezimo zakhe. Amahhovisi asebenza nomphakathi angase angabi ukwesekwa okufanele kuyo yonke indlela. Kufanele kudluliselwe kochwepheshe abaqeqeshiwe bemisebenzi, imfundo, imali noma impilo lapho udaba lungaphandle kolwazi lwehhovisi labameleli.

07

Ukumelwa kufanele kwenze ukukhetha kucace

Isivumelwano sokumelwa kufanele sisho ukuthi ukumelwa kukhethekile yini, ukuthi kuhlanganisa muphi umsebenzi, ikhomishini, izindleko, ukuvuma, ukukhokha, isikhathi nokunqanyulwa. Ngaphansi kwemodeli eshiwo yi-Sumo Man, umdlali ngamunye ubuyekeza umsebenzi ngamunye; noma iyiphi incazelo eshicilelwe kufanele iqhubeke ihambisana nesivumelwano esisayiniwe. Ihhovisi akufanele liqinisekise ukutholakala, amalungelo noma izindaba zomuntu siqu ngaphandle kwemvume yakhe. Ukungqubuzana okungenzeka nebhizinisi noma umsebenzi womuntu kufanele kuxoxwe kusenesikhathi.

08

Yakha iphothifoliyo enemingcele

Izithombe zamanje, umlando omfushane oqinisekisiwe, amakhono, izilimi, ukutholakala nomsebenzi othandwayo kusiza abadidiyeli benze imibuzo efanele. Iphrofayela kufanele futhi ibhale izihloko, imikhiqizo, izenzo zomzimba, uhambo noma ukusetshenziswa umuntu angeke akwamukele. Izithombe zangaphambili nempumelelo yomsebenzi kudinga imithombo enembile namalungelo afanele. Buyekeza iphothifoliyo ngezikhathi ezithile njengoba imigomo, impilo, amakhono nezimo kushintsha.

✓

Uhlu lokuhlola iphrojekthi

Uhlu lokuhlela umsebenzi wesibili

  • Imigomo yomuntu, ijubane alithandayo nomsebenzi angawufuni
  • Uhlu olusekelwe ebufakazini lwamakhono, iziqu nezilimi
  • Ukudluliselwa kochwepheshe bezempilo, imfundo, imali noma umthetho lapho kudingeka
  • Umlando oqinisekisiwe, izithombe ezivunyelwe namalungelo emithombo
  • Izinhlobo zamaphrojekthi athandwayo, imingcele yomzimba, uhambo nemingcele yokukhangiswa
  • Ububanzi bokumelwa obubhaliwe, ikhomishini, izindleko nenqubo yokuvuma
  • Uhlelo lwebhizinisi noma umsebenzi womuntu nokungqubuzana okungenzeka
  • Ukubuyekeza njalo lapho izinto eziza kuqala nezimo kushintsha
?

Imibuzo evame ukubuzwa

Lokho abadidiyeli abavame ukusibuza khona

Iningi labadlali abathathe umhlalaphansi livula izindawo zokudlela?

Ayikho indlela eyodwa emelela wonke umuntu. Abanye baya kwezokwamukela izivakashi, kodwa abanye basebenza ekudlaleni, ekufundiseni, ebhizinisini, emfundweni noma emikhakheni engahlobene ne-sumo.

Ukumelwa yihhovisi kusho ukuthi ihhovisi lamukela wonke umsebenzi?

Akufanele kube njalo. Inkontileka ichaza inqubo, kanti kwimodeli yomsebenzi ngamunye umuntu ubuyekeza futhi avume ithuba ngalinye ngaphambi kokuqinisekiswa.

Noma yimuphi owayengumdlali angafundisa isifundokusebenza esikoleni?

Ulwazi lokuncintisana lulodwa aluqinisekisi ukufaneleka kokufundisa. Ukuxhumana, ukuvikela, ukwakhiwa komsebenzi nanoma yiziphi izidingo zesikhungo sendawo nakho kufanele kubhekwe.

Izimo zephrojekthi ziyahlukahluka ngokwezwe, indawo nomdlali. Xhumana ne-ejensi ukuze uthole iseluleko esiqondene nephrojekthi yakho.

Umbuzo wokubhuka

Xhumana ne-Sumo Man

Sitshele ngephrojekthi yakho. Sizophendula ngokutholakala nangokulandelayo.

Umbuzo wokubhuka ↗